- “C“ - სტრუქტურირებული, მოდულური, კომპილირებადი, უნივერსალური პროგრამირების ენა; იყენებენ ძირითადად პროფესიონალი პროგრამისტები. დამუშავებულია კენ ტომპსონის (Ken Thompson) და დენის რიჩის (Dennis Ritchie) მიერ, კომპანია “Bell Laboratories“-ში 1972 წ. ოპერაციული სისტემა “UNIX“-ში გამოსაყენებლად, მაგრამ მას შემდეგ გადავიდა სხვა მრავალ ოპერაციულ სისტემებში, და იქცა ერთ ერთი ყველაზე გამოიყენებად პროგრამირების ენად. გამოირჩევა გამოხატვის ელეგანტურობით და მაღალი მოქნილობით. “C“ არის ყველაზე პოპულარული ენა სისტემური პროგრამული უზრუნველყოფის შესაქმნელად, და ხშირად გამოიყენება ჩვეულებრივი პროგრამების დასაწერად. მის ეფექტურობზე და იმაზე, რომ ის ფართოდაა მიღებული მეტყველებს ის ფაქტი, რომ ბევრი კომპილატორი, ინტერპრიტატორი და სხვა მაღალი დონის ენების ბიბლიოთეკები ხშირად განხორციელებულია C ენაზე.
- “C#“ - (C sharp / C მკვეთრი / C დიეზი) - ობიექტურად ორიენტირებული. NET პროგრამირების ენა, სინტაქსისით ახლოსაა C + + და Java.
- “C + +“ - (C-plus-plus) - უნივერსალური, ტრანსლირებადი, ობიექტურად ორიენტირებული უმაღლესი დონის პროგრამირების ენა. განვითარებული ლაბორატორია Bell-ში, ბიერნ სტრაუტრუპის (Bjarne Stroustrup) მიერ, როგორც “C“ ენის განვითარება და ძირითადათ არის აგებული “C“ ენაზე. დასახელება “C + +“ მომდინარეობს “C“-დან, რომელშიც უნარული ოპერატორი + + აწარმოებს ინკრიმენტს (ზრდის მნიშვნელობას ერთ ერთეულზე), ასე რომ სახელი "C + +" ნიშნავს გაუმჯობესებულ “C“ ენას. თავიდან "C + +"-ში იყო დაემატებული ობიექტერი ორიენტირებული თვისებები, რასაც მოჰყვა ვირტუალური ფუნქციები, მთავარი ოპერატორების განაწილება, მრავალჯერადი მემკვიდრეობა, თარგების(შაბლონების) და კლასები, გამონაკლისი მართვა-დამუსავება, და ა.შ. თუმცა, "C " ზოგიერთი თავისებურება მოგვიანებით გადაეცემა “C“-ში, აგრეთვე უკანასკნელ განხორციელებულ “C“ რეალიზაციებში წარმოდგენილია ისეთი შესაძლებლობები და თვისებები, რომლებიც "C " არ გააჩნია. 1990 წლიდან, "C " იქცა ერთ ერთ ყველაზე ფართოდ გამოიყენებად საერთო დანიშნულების პროგრამირების ენად. მასზე დაწერილი ძირითადათ ა თითქმის უმეტესი ყველა მიმდინარე კომერციული პროგრამები,მაგალითად კომპანია Microsoft-ის პროდუქტების უმეტეესობა, ასევე პოპულარული KDE დესკტოპის მენეჯერი, რომელიც გამოიყენება UNIX-ს მზგავს ოპერაციული სისტემები.
- Catenet - ქსელი, რომელშიც ჰოსტები უკავშირდება სხვადასხვა მახასიათებლების მქონე ქსელებს და ეს ქსელიები ერთმანეთთან გაერთიანებულია შლიუზებით (მარშრუტიზატორების) მეშვეობით. მაგალითი - ინტერნეტი.
- Challenge-response - საპასუხოდ-გამოწვევა), მომხმარებლის იდენტიფიცირების სტრატეგია მის მიერ სწორი რეაქციის შემოწმებით საპასუხოდ სისტემის მოთხოვნაზე.
- Challenge/response authentication - აუტენტიფიკაცია მოთხოვნით და დადასტურებით (ავტორიზაციის პროცედურა, რომელის დროსაც სერვერი აკონტროლოთ ქსელის რესურსებთან დასაშვებად კითხვ-პასუხის ტიპის ალგორითმს იყენებს).
- Charset - იგივეა, რაც Character set - (სიმბოლოების კომპლექტი), აბსტრაქტული სიმბოლოების კომპლექტი (ე.წ. რეპერტუარი) როგორიცაა: Я, Z, A, ©, *, £ და ა.შ., გამოიყენება ტექსტური ინფორმაციის წარმოსადგენად. იხილეთ ასევე; Coded Character Set.
- Client - (კლიენტი), დაკავშირების პროცესის მოდელი "კლიენტის- სერვერი", რომელიც უერთდება დაშორებულ სერვერის გამოთვლით რესურსებს.
- Cloaking - (Cloaking ან masking / კლოაკინგი ან მასკირება), საძიებო სისტემებთან მიმართებაში cloaking-ი - არის ტექნიკური ხერხი, რომელშიც (spider-ი) საძიებო სისტემის რობოტს უჩვენებს ერთ გვერდს (ოპტიმიზირებულს საძიებო სისტემისთვის), და მომხმარებლის სხვას, თან ძალიან განსხვავებული შინაარსით. Cloaking გამოიყენება უკანონო, ხელოვნურად რეიტინგის ასამაღლებლად საძიებო სისტემაში.
- CMS - (შემოკლ. content management solution)) - ტექნიკური გადაწყვეტილებები შინაარსის (კონტენტის) მართვის სფეროში.
- CMYK - (Cyan-Magenta-Yellow-blacK) - (ცისფერი-ალისფერი-ყვითელი, შავი) - სუბტრაკტიული ფერების მოდელი, ფერების ამსახველ ამრეკლავ წყაროების აღსაწერად (მაგ. ქაღალდი). (Cyan)-ლურჯი ან ცისფერი, (Magenta)-ფუქსინი ან მუქი ალისფერი და (Yellow)-ყვითელი არიან პირველადი (subtractive) სუბტრაკტიული ფერები, და თეორიულად მათგან, ყველა ფერის მიღება შეგიძლიათ, მათი გაერთიანება კი 100% ცისფერი, ფუქსინი და ყვითელი იძლევა შავ ფერს. თუმცა, პრაქტიკაში ბაჭვდისას გამოყენებული არასრულყოფილი მელნების გამო, ამ სამი ფერის (CMY) კომბინაცია არ იძლევა სუფთა შავი ფერის რეპროდუეირებას, ამიტომ ამ მოდელს დაემატა ცალკე შავი ფერი. ეს მოდელი არის საფუძველი ფერადი პოლიგრაფიული ბეჭდვის პროცესის.
- Coded Character Set - (კოდირებული სიმბოლოების კომპლექტი), რომელშიც თითოეული სიმბოლო უკავშირდება რიცხვით კოდურ პოზიციას. მაგალითად, ASCII სიმბოლოების კომპლექტში კოდური პოზიციები 65, 66 და 67 მიუთითებენ 'A', 'B' და 'C' სიმბოლოებზე, შესაბამისად. ხშირად ტერმინი იკვეცება როგორც, character set, charset, или code set.
- Codepage - (code page / კოდური გვერდი),
2) - კოდირებული სიმბოლოების კომპლექტი წარმოდგენილია 8-bit-ანი კოდირებით, რომლის პირველ ნახევარში შეიცავს ASCII სიმბოლოების კომპლექტს, და მეორე კი განსაზღვრულ ეროვნულ ანბანს (მაგალითები: codepage 866 - MS-DOS რუსული, codepage 437 - MS-DOS შეერთებული შტატები, codepage 864 - არაბული)
- Color depth - (ფერის სიღრმე), რაოდენობა ბიტების რაოდენობა ერთ პიქსელზე (bpp). რაც უფრო მაღალია ეს რიცხვი, მით უფრო მეტი ფერის გამოიყენება შეგიძლია გამოსახულებას. ყველაზე პოპულარული სტანდარტებია: 8bpp (256 ფერი), 16bpp (65536 ფერი), 24bpp
- COM - (Component Object Model / კომპონენტური ობიექტების მოდელი), Microsoft-ის სტანდარტი, რომელიც განსაზღვრავს პლატფორმ დამოუკიდებელი პროგრამული უზრუნველყოფის კომპონენტების შექმნას და ურთიერთქმედებას. COM არის ფუძე ბევრი ობიექტური ტექნოლოგიების, მათ შორის, ActiveX, OLE და DirectX.
- Compiler - (კომპილატორი ანუ შემდგენელი), პროგრამა, რომელიც თარგმნის პროგრამის საქყისკოდის კომპიუტერის შესრულებად კოდში. იხ. ინტერპრეტატორი.
- Contrast - კონტრასტი. ეს მცნება ეხება გამოსახულების სიკაშკაშის თანაფარდობას მუქი და ღია სფეროებ შორის. კონტრასტის მატებისას ნათელ ადგილებში მატულობს სიკაშკაშე და მუქი უფრი მუქდება, და დაკლებისას პირიქით. ეს საშვალება გამოიყენება ღია და მუქი ადგილების სხვაობის გაზრდის ან შემცირებისათვის.
- Cookies - ინფორმაციის პატარა ფრაგმენტი (ტექსტური სტრიქონი), ინახება და გამოიყენება ბრაუზერისმიერ მომხმარებლის იდენტიფიცირებისათვის. Cookie-ს ფაილების ძირითადი დანიშნულებაა გამოყენების - უზრუნველყოს მოსახერხებელის დროის დაზოგვა. Cookie-ს ფაილები ატყობინებენ ვებ საიტს რომ მომხმარებელს უკვე დაბრუნდა კონკრეტული გვერდზე. საიტზე განმეორებით შესვლისას ადრე მიწოდებული (და შენახული, დამახსოვრებული cookie-ს ფაილებში) ინფორმაცია შეიძლება მოძიებულიქნას ან აღდგენილიქნას, რაც გვიადვილებს ხელახლა ადრე შერჩეული საიტის თვისებების გამოიყენებას. Cookie-ს ფაილები შეიძლება იყოს მუდმივი ან დროებითი. მუდმივი cookie-ს ფაილები ინახება თქვენს კომპიუტერში მყარ დისკზე ბრაუზერიდან გასვლის შემდეგ.. დროებითი ფაილები კი ინახება მხოლოდ მიმდინარე ბრაუზერის სესისიის დროს და როგორც წესი იშლებიან კომპიუტერიდან ბრაუზერში სეანსის დამთავრების შემდეგ. დროებითი ფაილები, ჩვეულებრივ ინახება ოპრატიულ მეხსიერებაში. და ხშირად გამოიყენება, მომხმარებლის სეანსის საკონტროლოთ. აგრეთვე cookie-ს ფაილები შეიძლება დაიყოს ორ ტიპად: ძირითადები და გვერდითები. ძირითადი cookie-ს ფაილები დაკავშირებულნი არიან ძირითად დომენთან (საიტის დომენთან, რომელზეც თქვენ იმყოფებით). გვერდითი cookie-ს ფაილები მიეკუთნებიან ნებისმიერ სხვა დემონს, (მაგალითად, გვერდი რომელხეც თქვენ იმყოფებით შეიძლება შეიცავდეს სხვადასხვა ბანერებს ჩატვირთული სხვა დომენებიდან და შესაძლოა მითითონ თაისი დომენის Cookies განსხვავებული თქვენი ძირითადი დომენისაგან). Cookie-ს ფაილის წაკითხვა შესაძლებელია მხოლოდ იმ დომენს, რომელმაც შექმნა ეს ფაილი. Cookie ფაილის გამოიყენება შეუძლებელია პროგრამული კოდის გასაშვებად (პროგრამების გასაშვებად), ან კომპიუტერის ვირუსებით დასაინფიცირებლად. გაითვალისწინეთ, რომ cookie ფაილების შეიძლება გამოიწვიოს ზოგი ვებ მომსახურების არასათანადო ფუნქციონირება, ამით თქვენ არ გახტებით ანონიმური, და ვებ კვანძები არ დაანებებენ თქვენს და თქვენი რჩეული საიტების მიყურადებას. არ შეწყვეტს დაიცვას თქვენი არჩევანი. HTTP მოითხოვს მოიცავს ინფორმაციას სადანაც თქვენ მოვედით (HTTP Referer), თქვენი IP-მისამართი, ბრაუზერის ვერსია, ოპერაციული სისტემის, და სხვა ინფორმაციას. Cookie-ს ფაილები განსაზღვრულია RFC 2965 დოკუმენტში.
- ColdFusion - ინტერპრეტირებული სკრიპტირების პროგრამირების ენა HTML ვებ სერვერებზე გენერირებისათვის და მონაცემთა ბაზებთან სამუშაოდ. ColdFusion როგორიც HTML ეფუძნება (tags) ტეგებს, და ამიტომ ითვლება ყველაზე მარტივ პროგრამირების ენად ვებ დეველოპერებისათვის რომლებმაც იციან HTML. იგი შემუშავებულია კომპანია Allaire-ში, რომელიც მოგვიანებით შეიძინა Macromedia, რომელიც, თავის მხრივ, შეძენილ იქნა Adobe-ს მიერ, რომელსაც ის ახლა ეკუთვნის. ამ დროისათვის, ColdFusion-ი მუშაობს მხოლოდ Win32, Solaris, Linux და HP / UX-ებთან.
- CORBA - (Common Object Request Broker Architecture /საერთო ობიექტის მოთხოვნის ბროკერულიი არქიტექტურა), სტანდარტი შემუშავებული Object Management Group-ს მიერ, განსაზღვრავს წესებს (დამოუკიდებელი პროგრამირების ენისა და პლატფორმისა)განაწილებული ობიექტების ერთობრივი გამოყენების და ურთიერთქმედების.
- CRC - (Cyclic Redundancy Check / ჭარბობის ციკლური შემოწმება), მონაცემების გადცემის დროს დაშვებული შეცდომების განმსაზღვრელი სქემა. პოლინომიალური ალგორითმის საფუძველზე გამოითვლის გადაცემული მონაცემების მოდულის საკონტროლო ჯამს და გადასცემს მათ მონაცემებთან ერთად. მონაცემთა პაკეტის მიმღები მოწყობილობა თავიდან გამოითვლის საკონტროლო ჯამს იგივე ალგორითმის მეშვეობით და ადარებს მას მიღებულ მნიშვნელობასთან. განსხვავებების არარსებობობა მიუთითებს უშეცდომო გადამცემის მაღალ ალბათობაზე
- CSS - ( Cascading Style Sheets — კასკადური სტილის ტაბულები), ტექნოლოგია, რომელიც საშუალებას იძლევა ვებ გვერდზე წარმოდგენილ ობიექტების აღწერის, მათი სტრუქტურის შეხების გარეშე.
- CSS hacks - ეს არასწორად დაწერილი CSS წესებია, რომლებიც აღიქმება განსხვავებულად სხვადასხვა ბრაუზერებით (ზოგიერთი უბრალოდ იგნორირებს მათ, მაშინ როცა სხვები იყენებს, მიუხედავად შეცდომისა.) ეს იძლევა საშუალებას მივმართოს სხვადასხვა წესს სხვადასხვა ბრაუზერებში.
- CTR (banner CTR) - (click through ratio), თანაფარდობა ბანერზე დაჭერს და მისი ჩვენების რაოდენობის, რომელიც იზომება პროცენტებში.
- Cybersquatting - დაპყრობა ცნობილი ან ღირებული დომენის სახელის (მაგალითად, იდენტური, რომელიმე კომპანიის სახელთან), მისი დაინტერესებულ მხარესათვის შემდომი გადაყიდვის მიზნით.